Deneyimin Dijitalleşme Serüveni

Deneyimin dijital

Deneyim, oldukça dinamik ve kompleks bir olaydır. İnsanların fiziksel ve bilişsel ergonomisi, içinde bulundukları sosyal ve kültürel faktörler ve bu faktörlerin yaratığı davranışlar, duygu ve etkileşimlerle oluşup başka deneyimlere referans olurlar. Deneyimin tasarlanması ve umulduğu gibi yönlendirilmesi oldukça zordur ve bazen mümkün olmayabilir. Ancak bir ürünü veya hizmeti, dijitalleşme gibi bir olguyla değiştirdiğimizde, yaşanan deneyimin nasıl değişeceğini anlamaya çalışabiliriz. Örneğin, bir banka şubesine gitmek yerine ATM’lerden para çekilmesi yıllar önce gerçekleşmiş ve hayatımıza yer etmiş bir deneyim değişimidir. Bu değişimle birlikte uzun zaman içinde yüzlerce farklı faktörün para çekme deneyimine etki ettiği fark edilmiş ve devamında ATM’nin bütününe etki eden pek çok bileşen yeniden tasarlanmış veya geliştirilmiştir. İnsanın nereye baktığının analizi, görme bozuklukları ve renk körlüğüne uygun tasarımlar, ATM ekranlarının güneşli günlerde parlayıp parlamadığı, çevrenin gürültüsü, ATM’nin sesli geri bildirim verip vermeyeceği, yatırılan parayı para çekmek isteyen başka müşteriye verebilen ve böylece içeride daha çok para kalmasını sağlayan teknik çözümler, farklı çevresel faktörleri ölçen özel sensörler çözüm için gerçekleştirilen çalışmaların bazılarıdır. Bu durum neticede bir evrimleşme olarak kabul edilebilir.

Bugün pek çok çözüm üretici ve tasarımcı, özellikle teknoloji ve dijitalleşmenin deneyimlerde yarattığı veya yaratacağı yeni etkileri anlamaya çalışmaktadır. Bu bağlamda anlaşılması gereken 3 ana başlık aşağıda detaylandırılmıştır. Ancak bu noktada, deneyimin daha kolay ve hızlı anlaşılması için dijitalleşmenin fırsatlar sunduğu da önemle vurgulanmalıdır.

Bilişsel Ergonomik Kısıtlar

Şirketinizde zorluklarla kurduğunuz veri tabanları ve küplerle otomatik olarak üretilen rapor sayısını düşünün, bugün kaçına gerçekten bakılıyor? Cep telefonunuza indirdiğiniz kaç uygulamayı aktif olarak kullanıyorsunuz? Bir firmadan bir hizmet almak istediğinizde aklınıza ilk gelen şey; o firmanın bayisine gitmek mi, çağrı merkezini aramak mı yoksa mesajlaşma uygulamaları üzerinden daha kolay hizmet alıp alamayacağınızı düşünmek mi oluyor? Kaç yeni cihaz veya uygulamayı aldığınızda kullanmayı öğrenmek için günler harcadınız, sonra da öğretmek için…

Ne kadar hatırlıyoruz, nasıl öğreniyoruz…

Fiziksel Ergonomik Kısıtlar

Geçtiği rotayı sosyal medyada paylaşmak bisikletçiler için en büyük keyif ancak bisiklet kullanırken kazaların çoğu yol bilgisayarına bakarken yapılıyor. Günümüzde akıllı cihaza sahip olan birçok kişinin binlerce e-kitabı bulunuyor. Ancak bir kütüphane olarak dolaşılıyor olmasına rağmen bir kitabı cep telefonundan okuyarak bitiren çok az. Yansıyan ışıkla okumak gözümüzü yoruyor ama gözümüze VR gözlüklerini takıp kitabı yaşayabiliyoruz.

Nasıl bakıyoruz, nasıl dokunuyoruz, nasıl duyuyoruz…

Sosyal Kültürel Faktörler

Mesajlaşma uygulaması ile gönderdiği mesajda iki mavi tamam ikonunun geç oluşması insanlara kendisine ilgi gösterilmediğini hissettirebiliyor. Uzaktan çalışma, uzman insanları bir araya getirip kolektif projelerin çıkmasını sağlayabildiği gibi aynı zamanda insanların kendilerini yalnız hissetmelerine sebep olabiliyor. Saatlerin tansiyon ölçmesi, kalbi takip etmesi sağlık sorunlarının önüne geçebildiği gibi, sürekli takip sistemi yaşlıları rahatsız edebiliyor ve “beni hastalık hastası yapıyor” dedirtebiliyor. En büyük korkumuz sosyal medyada yanlış bir fotoğraf yayınlamak, telefonumuzdan şifrelerimizin çalınması ki çoğumuz onları telefonumuzun içinde bir yere yazıyoruz.

Nasıl davranıyoruz, nasıl hissediyoruz….

Olası bir senaryo ile tüm bunları derinleştirelim.

Bir soğuk içecek firmasının artık çok maliyetsiz olduğu için her şişesinin üzerine dijital derece göstergesi koyduğunu düşünün. Gösterge sayesinde, şişenin içindeki içeceğin derecesi sayısal olarak görülebiliyor ve bu sayede firma hangi içecek kaç derecede, nerede içilmiş kolaylıkla tespit edebiliyor. Ayrıca firma, içeceğin en güzel tadı verdiğini bildiği 5 derece iken içilmesini öneriyor. Bu durum tüketicinin deneyimini nasıl değiştirecektir?

Bazı tüketiciler her seferinde 5 derecede aynı tadı yakaladıkları için mutlu olacaklardır. Ama aynı tüketici soğuk içeceği iki eli ile kavrayıp soğukluğunu ve ıslaklığını hissetmeyi de sevebilir. Bu durumda içecek iki elle tutulunca elin sıcaklığı ile şişe ısınmaya başlayacaktır ve derece göstergesi yavaş yavaş yükselecektir. Yaşanan bu durum tüketicinin içme sürecindeki davranışlarını değiştirebilir mi veya eskiden soğukluğunu elleriyle anlayan ve birkaç derece farka rağmen içeceğin soğuk olduğunu düşünen tüketici, şimdi birkaç derece yüksek olduğu için garsonun getirdiği içeceği reddedebilir mi? Eğer firma içeceğin mutlaka 5 derecede içilmesini isteyecek şekilde bir davranış değişikliği yaratmak istiyorsa ve bu firma için önemliyse dijital gösterge eklemek çok değerlidir.

Buradaki dijitalleşmeyi sadece olumlu veya sadece olumsuz olarak düşünmemek gerekir.

Şimdi bir düşünme pratiği yapalım. Böyle bir değişimi kendi firmanızın sunduğu ürün veya hizmete uygulayın. Müşterinizin ya da müşterinizin müşterisinin yaşadığı deneyim nasıl değişecek? Bunu yukarıda saydığım insan faktörleri ile yeniden gözden geçirip, değerlendirin.

Dijitalleşme bazen öngörülemez fırsatlar doğurduğu gibi bazen de düşebileceğiniz öngörülemez çukurlar yaratabilmektedir. Her dijitalleşme mutlaka yeni bir deneyim yaratacaktır. Bu deneyim “çok iyi” ya da “çok kötü” olabilir. Bu noktada yapılması gereken en önemli şey; ortaya koyduğumuzun insan deneyimine etkisini anlamaya çalışmak olmalıdır.

Hayatımızın her noktasında dijitalleşme örneklerine rastlıyor, her gün yeni dijital deneyimler yaşıyoruz. GelecekHane CEO’su Halil Aksu’nun kaleme aldığı Dijitopya kitabı, dijital dünya konusunda ele aldığı konularla ufkunuzu açacak! Müziğin dijitalleşmesinden, mekanların dijitalleşmesine; CDO başarı hikayelerinden, şirketlerin dijitalleşmesine geniş yelpazede uzman görüşlerinin bulunduğu Dijitopya kitabını link üzerinden edinebilir, dijital dünyayı keşfedebilirsiniz!

Siz de GelecekHane’nin dijital dönüşüm konusunda önemli markalara verdiği danışmanlık hizmetleri ile bir adım öne geçmek ister misiniz? Perakende, üretim ve otomotiv gibi farklı sektörlerde çok önemli markalardan elde ettiğimiz engin deneyimimiz ile size ve şirketinize dijital dönüşüm danışmanlığı hizmetleri konusunda önemli katkılarda bulunabiliriz. Hizmetlerimiz ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için bize ulaşın, dijital dünyada bir adım öne geçin!

 

 

 

Benzer Yazılar